{"id":1302,"date":"2025-02-02T13:43:40","date_gmt":"2025-02-02T13:43:40","guid":{"rendered":"https:\/\/endustri40.bktechin.com\/2025\/02\/02\/dijital-insan-calismalari\/"},"modified":"2025-02-02T13:43:40","modified_gmt":"2025-02-02T13:43:40","slug":"dijital-insan-calismalari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/endustri40.com\/en\/dijital-insan-calismalari\/","title":{"rendered":"Dijital \u0130nsan \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131"},"content":{"rendered":"

<\/span>Dijital \u0130nsan Nedir?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/span><\/h1>\n

Dijital insan modellerinde, fizyolojik ve patolojik bilgiler bilgisayar ortam\u0131na aktar\u0131lmaktad\u0131r. Yani bir nevi simülasyon<\/a><\/strong> çal\u0131\u015fmas\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r. Dijital insan çal\u0131\u015fmalar\u0131nda hesaplama ve veri altyap\u0131s\u0131 ile büyük ölçekli bir çal\u0131\u015fma yürütülür. Doku veya organ seviyesindeki süreçler, hücresel seviyedeki süreçler ile birle\u015ftirilir. Böylelikle her insan için fizyolojik ve patolojik olarak ki\u015fiselle\u015ftirilmi\u015f model (dijital ikiz) olu\u015fturulur.<\/span><\/span><\/p>\n

<\/span>Dijital \u0130nsan Modeli ile Neler Yap\u0131labilir?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/span><\/h1>\n

Günümüzde bir biyomedikal ürünün veya t\u0131bbi bir çal\u0131\u015fman\u0131n etkili olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 test etmenin en güvenilir yolu insanlar üzerinde denemektir. Bu süreç genel olarak üç a\u015famada gerçekle\u015fir. Çal\u0131\u015fma, sa\u011fl\u0131k<\/a><\/strong> gönüllülerinden olu\u015fan çok küçük bir grup üzerinde, s\u0131k\u0131 kontrol ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda test edilir. Bu a\u015fama ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde tamamlan\u0131rsa, etkili olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frulamak için daha geni\u015f bir çal\u0131\u015fma grubunda testler yap\u0131l\u0131r. Bu a\u015famada da ba\u015far\u0131l\u0131 olunmas\u0131 durumunda çok daha büyük bir çal\u0131\u015fma grubunda, hastanelerde (genellikle farkl\u0131 ülkelerde de uygulanarak) etkinlik durumu test edilir. Onaylar\u0131n al\u0131nmas\u0131 ile beraber pazarlama çal\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flan\u0131r. Maliyeti azalt\u0131p, etkinli\u011fi art\u0131rma gibi geli\u015ftirme çal\u0131\u015fmalar\u0131na ek olarak devam edilir.<\/span><\/span><\/p>\n

Dijital ikiz modeli<\/strong>, tüm bu a\u015famalar\u0131 yeniden dizayn edebilecek potansiyele sahip. Fizyoloji ve patolojinin bilgisayar ortam\u0131nda<\/a><\/strong> modellenmesi, t\u0131p alan\u0131na çe\u015fitli \u015fekillerde katk\u0131lar sunabilir. Modellerin ki\u015fiselle\u015ftirilebilir özellikte olmas\u0131 sayesinde doktorlar, hastal\u0131\u011f\u0131n ilerleme durumunu veya uygulanan tedavinin gelece\u011fini öngörebilir.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\u0130laç \u015firketleri<\/a><\/strong> ise testlerini yürüttükleri bir ilac\u0131 bilgisayar ortam\u0131nda deneyerek, klinik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda harcanan gerek zaman gerek maddi kay\u0131plar\u0131n önüne geçebilir. Böylelikle daha verimli ve klinik hedefe odakl\u0131 çal\u0131\u015fmalar yürütülebilir.<\/span><\/span><\/p>\n

<\/span>Dijital \u0130kiz Çal\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n Önündeki Zorluk Nedir?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/span><\/h1>\n

Asl\u0131nda zorluk yerine ‘zorluklar’ dememiz daha do\u011fru olacakt\u0131r. Çünkü ilk olarak modelin olu\u015fturulabilmesi için derin ara\u015ft\u0131rmalar ile büyük bir veri y\u0131\u011f\u0131n\u0131na ula\u015fmak gerekiyor. Daha sonra bu verileri test etmek ve do\u011frulamak sürecin en önemli a\u015famalar\u0131ndan birini olu\u015fturuyor. Buraya kadarki tüm a\u015famalar, daha klinik uygulaman\u0131n yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 bir nevi ön çal\u0131\u015fman\u0131n yürütüldü\u011fü süreç olarak kar\u015f\u0131m\u0131za ç\u0131k\u0131yor. Sonras\u0131nda klinik testlerden de geçilmesi ve karar mekanizmas\u0131 ile yol al\u0131nmas\u0131 gerekiyor.<\/span><\/span><\/p>\n

Elbette bunun için bir de zorunlu yasal prosedürler a\u015f\u0131lmal\u0131. Yani i\u015flemlerin hastanelerde, kliniklerde uygulanabilmesi için izinlerin al\u0131nm\u0131\u015f olmas\u0131 gerekli.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

<\/span>Aktif Dijital \u0130nsan Projesi Var m\u0131?<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/span><\/h1>\n

Dijital insan prototipleri için çe\u015fitli çal\u0131\u015fmalar yürütülüyor. Bunlar aras\u0131nda en dikkat çekeni ise General Electric (GE) Global Research ile Transformational Medical Technologies Initiative (TMTI) taraf\u0131ndan yürütülen ‘Biotic Man’ <\/strong>projesi. ABD Savunma Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan da desteklenen projedeki as\u0131l amaç biyolojik sald\u0131r\u0131lardan korunabilmek için bir yol haritas\u0131 olu\u015fturmak. Olas\u0131 biyolojik sald\u0131r\u0131larda insan bedeninin nas\u0131l tepki verilece\u011finin ö\u011frenilmesi, yan\u0131k ve travma gibi durumlarda ilaç etkinli\u011finin dijital olarak tespit edilmesi gibi i\u015flemler hedefleniyor.<\/span><\/span><\/p>\n

Biyomedikal endüstrisine yönelik uygulamalar\u0131 incelemek için AVICENNA taraf\u0131ndan yay\u0131mlanan, bu yaz\u0131da kaynak olarak kullan\u0131lan Avicenna Coordination Support Action, Avicenna Roadmap’e göz atabilirsiniz.<\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Bu yaz\u0131 ilk olarak Bezelye Dergi'nin 1. y\u0131l özel say\u0131s\u0131 olan 4. say\u0131s\u0131nda yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/strong><\/em><\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dijitalle\u015fme s\u00fcreci, dijital ikiz kavram\u0131n\u0131 da beraberinde getirdi. Fiziksel bilgilerin, dijital verilere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi olarak tan\u0131mlayabilece\u011fimiz dijital ikizler kavram\u0131, i\u00e7inde bulundu\u011fumuz D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Sanayi Devrimi (End\u00fcstri 4.0) ile b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem kazand\u0131. Dijital ikizler sadece end\u00fcstriyel \u00e7al\u0131\u015fmalar ile s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmayarak sa\u011fl\u0131k alan\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalarda da \u00f6nemli bir yer edindi. Bunun en \u00f6nemli uygulama alanlar\u0131ndan biri de Dijital \u0130nsan ve Medikal projeleri oldu.<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"pmpro_default_level":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"coauthors":[],"class_list":["post-1302","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized","pmpro-has-access"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1302","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1302"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1302\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1302"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1302"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1302"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/endustri40.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=1302"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}